Antibiyotik Direncine Ne Neden Olur?

Çoğumuz hayatımızın bir noktasında antibiyotik almış olacağız.

 Bakteriler ekosistemimizin ayrılmaz bir parçasıdır ve vücutlarımızı bu minik yaratıkların çoğuyla paylaşırız. Ancak, ciddi sağlık problemlerinin nedeni olabilirler.

Vücudumuzdaki bakteriyel hücreler kadar insan hücresi vardır ve iyi bakteriler bağışıklık sistemimize yardım ederek ve metabolizmamıza katkıda bulunarak destek olurlar.

1920’lerde keşfettikleri ve 2. Dünya Savaşı’ndan sonra tıpta kullanıma girişlerinden beri, patojenik bakterilerden korunmak için antibiyotiklere güveniyoruz.

Bununla birlikte antibakteriyel direnç artmaktadır. Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezlerine (CDC) göre, her yıl Amerika Birleşik Devletleri’nde, en az 2,049,442 hastada, bakteriyel veya fungal enfeksiyonları tedavi etmek için reçetelenen ilaçlara direnç gelişmektedir. Dahası, bu ilaçlar işe yaramazsa her yıl 23.000 kişi ölmektedir.

Mutasyonlar, ‘doğal bir fenomen’

Bakteriler DNA mutasyonlarına yatkındır. Bu onların doğasının bir parçasıdır ve onların genetik makyajlarını sürekli olarak uyarlamalarına izin verir. Bir bakteri doğal olarak bir ilaca dirençli hale geldiğinde, diğerleri öldüğünde hayatta kalır.

Bir bakteri yeni mutasyona ne kadar çabuk adapte olabilir ve türlerin yok edilmesi karşısında ne kadar çabuk çoğalabilir?

Eğer mutasyon ortaya çıkarsa, enfekte bireyler için kötü haber ve toplum için büyük bir kötü haber: antibiyotik dirençli bakteri muhtemelen yayılacak.

Bakteriler ayrıca genleri diğer bakterilere de iletebilirler. Bu yatay gen transferi veya “bakteriyel seks” olarak bilinir. Bu süreç aslında oldukça nadir olmakla birlikte, bakteriler son derece hareketli canlılardır ve bu da onlara diğer mikroplarla temas etme ve mutasyona uğramış genlerini geçirme fırsatı verir.

Genetik mutasyonlar bakterileri antibiyotikleri akılda tutma yetenekleriyle nasıl donatıyor?

Nature Communications’da yakın zamanda yayınlanan bir çalışma, Echerichia coli ve Enterobacteria ailesinin diğer üyelerinin yaygın olarak kullanılan antibiyotiklerle nasıl mücadele ettiğine dair yeni bir ışık tutmaktadır.

Mar denilen bir gen genellikle aile üyeleri tarafından paylaşılmaktadır. Bu gende kodlanan proteinlerden bazıları, diğer genleri değiştirebilir, Birmingham Üniversitesi’nin Birleşik Krallık’taki Mikrobiyoloji ve Enfeksiyon Enstitüsü’nden araştırmacılar bu durumu açıkladılar.

Osteowell : Kemiklere Güç Ver

“İki beklenmedik mekanizma bulduk,” diyor kıdemli araştırmacı Prof. David Grainger, “bakterilerin kendilerini antibiyotiklerden korumak için kullandıkları. Bir tanesi DNA’larını florokinolon antibiyotiklerin zararlı etkilerinden korudu ve diğeri ise doksisilin bakteri içine girmesini engelledi.”

Ancak Enterobacteria’nın antibiyotiklerle nasıl mücadele ettiğini bulmak, bu on yıl süren araştırma projesinin sadece ilk adımıdır.

İlk çalışma yazarı Prateek Sharma, Ph.D., “tanımladığımız direnç mekanizmalarının birçok farklı bakteri türünde bulunduğunu, bu nedenle araştırmamızın, bakterileri tedavi edebilen yeni ilaçlara dönüştürülebilen moleküllerin keşfine yol açabileceğini” söylüyor.

Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), “küresel sağlığın, gıda güvenliğinin ve gelişimin en büyük tehditlerinden biri olan” antibiyotik direncini karşı kampanyalar yapıyor.

Antibiyotikleri “Aşırı veya az” Kullanım

DSÖ, insanları antimikrobiyallerin uygunsuz kullanımının ilaç direncini daha da kötüleştirdiği konusunda uyarmayı amaçlamaktadır. DSÖ, herkesi antibiyotik almadan önce bir sağlık uzmanından tavsiye almalıdır diyor.

MedicalNewsToday, What causes antibiotic resistance?, 2017

Referans

https://www.nature.com/articles/s41467-017-01405-7

Bu bilgiler tedavi önerisi değildir ve bir hekim veya eczacıya danışmanın yerine geçemez. Daha fazla bilgi için bir hekime ve/veya bir eczacıya başvurunuz.
×Osteowell : Kemiklere Güç Ver