İntravenöz Pyelogram (IVP) Nedir?
İntravenöz piyelogram (IVP), idrar yolunun görüntülerini sağlayan bir tür röntgen filmidir. İdrar yolu şunlardan oluşur:
- Böbrekler, göğüs kafesinin altında bulunan iki organdır. Kanı süzer, atıkları temizler ve idrar yaparlar.
- Mesane, pelvis bölgesinde idrarınızı depolayan içi boş bir organdır.
- Üreterler, böbreklerinizden mesanenize idrar taşıyan ince tüplerdir.
Erkeklere uygulanan IVP, erkek üreme sistemindeki bir bez olan prostatın görüntülerini kaydeder. Prostat, bir erkeğin mesanesinin altında yer alır.
IVP sırasında, bir sağlık hizmeti sağlayıcısı damarlarınızdan birine kontrast boya adı verilen bir madde enjekte edecektir. Boya kan dolaşımınızdan geçerek idrar yolunuza gider. Kontrast boya böbreklerinizin, mesanenizin ve üreterlerinizin röntgende parlak beyaz görünmesini sağlar (Şekil 1).
IVP uygulayan kişinin bu organların net, ayrıntılı görüntülerini almasını sağlar. İdrar yolunun yapısı veya işlevi ile ilgili herhangi bir bozukluk veya problem olup olmadığını göstermeye yardımcı olabilir.
Ne için kullanılır?
Üriner sistem bozukluklarını teşhis etmeye yardımcı olmak için IVP kullanılır. Bunlar şunları içerir.
- İdrar yolu enfeksiyonundan kaynaklanan yara izi
- Böbrek taşı
- Böbrek kistleri
- Prostat büyümesi
- Böbrekler, mesane veya üreterlerdeki tümörler
- İdrar yolunun yapısını etkileyen doğum kusurları
Neden IVP’ye İhtiyacınız Olabilir?
İdrar yolu bozukluğu semptomlarınız varsa IVP’ye ihtiyacınız olabilir. Bu bozukluklar şunlar olabilir:
- Vücudunuzun yan tarafında veya sırtınızda ağrı
- İdrarda kan
- Karın ağrısı
- Mide bulantısı ve kusma
- Ateş
- Bulanık idrar
- İdrar yaparken ağrı
- Ayaklarınızda veya bacaklarınızda şişme
IVP Nasıl Uygulanır?
IVP, bir hastanede veya bir sağlık hizmeti sağlayıcısının ofisinde yapılabilir. Prosedür genellikle aşağıdaki adımları içerir:
- Bir röntgen masasında yüz üstü yatacaksınız.
- Radyoloji teknisyeni, kolunuza kontrast boya enjekte edecektir.
- Karnınızın etrafına sıkıca sarılmış özel bir kemer olabilir. Bu, kontrast boyanın idrar yolunda kalmasına yardımcı olabilir.
- Teknisyen, röntgen cihazını açmak için bir duvarın arkasına veya başka bir odaya girer.
- Birkaç röntgen çekilir. Görüntüler çekilirken hareketsiz kalmanız gerekecektir.
- İdrar yapmanız istenecek. Size bir sürgü veya pisuar verilecek ya da tuvaleti kullanabilirsiniz.
- İdrar yaptıktan sonra, mesanede ne kadar kontrast boya kaldığını görmek için son bir görüntü alınacaktır.
- Test bittiğinde, kontrast boyayı vücudunuzdan atmaya yardımcı olmak için bol miktarda sıvı içmelisiniz.
IVP’ye Hazırlanmak İçin Yapmanız Gerekenler
Oruç tutmanız istenebilir. Testinizden önceki gece, gece yarısından sonra yemek yemeyin veya herhangi bir şey içmeyin. İşlemden önceki akşam hafif bir müshil almanız da istenebilir.
IVP İçin Herhangi Bir Risk Var Mı?
Bazı insanlar kontrast boyaya alerjik reaksiyon gösterebilir. Reaksiyonlar genellikle hafiftir ve kaşıntı ve / veya kızarıklık içerebilir. Ciddi komplikasyonlar nadirdir.
Başka alerjiniz varsa, sağlık uzmanınıza bildirdiğinizden emin olun. Bu sizi boyaya alerjik reaksiyon için daha yüksek risk altında bırakabilir.
Bazı insanlar kontrast boya vücutta dolaşırken ağızda hafif bir kaşıntı hissi ve metalik bir tat hissedebilir. Bu duygular zararsızdır ve genellikle bir veya iki dakika içinde kaybolur.
Hamizleyseniz veya hamile olabileceğinizi düşünüyorsanız sağlık uzmanınıza söylemelisiniz.
IVP, düşük dozda radyasyon ile uygulanır. Doz çoğu insan için güvenlidir, ancak doğmamış bir bebek için zararlı olabilir.
IVP Sonuçları Hakkında Bilmeniz Gerekenler
Sonuçlarınız, görüntüleme teknolojilerini kullanarak tıbbi durumların teşhisi ve tedavisi konusunda uzmanlaşmış bir doktor olan bir radyolog tarafından incelenecektir. Sonuçları sağlık uzmanınızla paylaşacaktır.
Sonuçlarınız normal değilse, aşağıdaki bozukluklardan birine sahip olduğunuz anlamına gelebilir:
- Böbrek taşı
- Vücutta anormal şekli, boyutu veya konumu olan böbrekler, mesane veya üreterler
- İdrar yolunun hasar görmesi veya yara izi
- İdrar yolunda tümör veya kist
- Büyümüş prostat (erkeklerde)
IVP Hakkında Bilmeniz Gereken Diğer Bilgiler
IVP testleri, idrar yolunu görüntülemek için BT (Bilgisayarlı Tomografi) taramaları kadar sık kullanılmaz.
BT taraması, etrafınızda dönerken bir dizi resim çeken bir tür röntgendir. BT taramaları IVP’den daha ayrıntılı bilgi sağlayabilir. Ancak IVP testleri böbrek taşı ve belirli idrar yolu bozukluklarının bulunmasında çok yardımcı olabilir.
Ayrıca, bir IVP testi sizi BT taramasından daha az radyasyona maruz bırakır.
Kaynak: MedlinePlus. Intravenous Pyelogram (IVP). 2020.
Referanslar
- ACR: American College of Radiology [Internet]. Reston (VA): American College of Radiology; What Is a Radiologist?; [cited 2019 Jan 16]; [about 4 screens].
- Mayo Clinic [Internet]. Mayo Foundation for Medical Education and Research; c1998–2019. Intravenous pyelogram: Overview; 2018 May 9 [cited 2019 Jan 16]; [about 3 screens].
- Merck Manual Consumer Version [Internet]. Kenilworth (NJ): Merck & Co., Inc.; c2019. Overview of Urinary Tract Symptoms; [cited 2019 Jan 16]; [about 2 screens].
- National Cancer Institute [Internet]. Bethesda (MD): U.S. Department of Health and Human Services; NCI Dictionary of Cancer Terms: prostate; [cited 2020 Jul 20]; [about 3 screens].
- National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases [Internet]. Bethesda (MD): U.S. Department of Health and Human Services; The Urinary Tract and How It Works; 2014 Jan [cited 2019 Jan 16]; [about 3 screens].
- Radiology Info.org [Internet]. Radiological Society of North America, Inc.; c2019. Intravenous Pyelogram (IVP); [cited 2019 Jan 16]; [about 3 screens].
- Radiology Info.org [Internet]. Radiological Society of North America, Inc.; c2019. X-ray, Interventional Radiology and Nuclear Medicine Radiation Safety; [cited 2019 Jan 16]; [about 4 screens].
- UF Health: University of Florida Health [Internet]. Gainesville (FL): University of Florida Health; c2019. Head CT scan: Overview; [updated 2019 Jan 16; cited 2019 Jan 16]; [about 2 screens].
- UF Health: University of Florida Health [Internet]. Gainesville (FL): University of Florida Health; c2019. Intravenous pyelogram: Overview; [updated 2019 Jan 16; cited 2019 Jan 16]; [about 2 screens].
- University of Rochester Medical Center [Internet]. Rochester (NY): University of Rochester Medical Center; c2019. Health Encyclopedia: Intravenous Pyelogram; [cited 2019 Jan 16]; [about 2 screens].
- Urology Care Foundation [Internet]. Linthicum (MD): Urology Care Foundation; c2018. What Happens during IVP?; [cited 2019 Jan 16]; [about 3 screens].
- UW Health [Internet]. Madison (WI): University of Wisconsin Hospitals and Clinics Authority; c2019. Intravenous Pyelogram (IVP): How It Is Done; [updated 2017 Oct 9; cited 2019 Jan 16]; [about 5 screens].
- UW Health [Internet]. Madison (WI): University of Wisconsin Hospitals and Clinics Authority; c2019. Intravenous Pyelogram (IVP): How to Prepare; [updated 2017 Oct 9; cited 2019 Jan 16]; [about 4 screens].
- UW Health [Internet]. Madison (WI): University of Wisconsin Hospitals and Clinics Authority; c2019. Intravenous Pyelogram (IVP): Results; [updated 2017 Oct 9; cited 2019 Jan 16]; [about 8 screens].
- UW Health [Internet]. Madison (WI): University of Wisconsin Hospitals and Clinics Authority; c2019. Intravenous Pyelogram (IVP): Risks; [updated 2017 Oct 9; cited 2019 Jan 16]; [about 7 screens].
- UW Health [Internet]. Madison (WI): University of Wisconsin Hospitals and Clinics Authority; c2019. Intravenous Pyelogram (IVP): Test Overview; [updated 2017 Oct 9; cited 2019 Jan 16]; [about 2 screens].
- UW Health [Internet]. Madison (WI): University of Wisconsin Hospitals and Clinics Authority; c2019. Intravenous Pyelogram (IVP): Why It Is Done; [updated 2017 Oct 9; cited 2019 Jan 16]; [about 3 screens].
