Peygamber Dikeni
Peygamber dikeni (Blessed thistle) bir bitkidir. İnsanlar ilaç yapmak için üst kısımdaki çiçekleri, yaprakları ve üst gövdeleri kullanır. Peygamber dikeni orta çağlarda, hıyarcıklı veba hastalığını tedavi etmek için kullanılırdı. Ayrıca keşişler de tonik olarak kullanılıyordu.
Günümüzde ise peygamber dikeni bir çay olarak hazırlanır ve iştahsızlık, hazımsızlık, soğuk algınlığı, öksürük, ateş, bakteriyel enfeksiyonlar ve ishali tedavisinde kullanılır.
Ayrıca idrar çıkışını arttırmak ve yeni annelerde anne sütünü arttırmak için bir söktürücü olarak da kullanılır.
Bazıları gazlı bezi peygamber dikeniyle beraber kaynatarak yara ve ülser tedavisi için cilde uygular. Üretimde peygamber dikeni, alkollü içeceklerde lezzet verici olarak da kullanılır.
Peygamber dikeni, meryem ana dikeni ile karıştırılmamalıdır.
Ne Kadar Etkili?
Doğal İlaçlar Kapsamlı Veri Tabanı, şu ölçütlere göre bilimsel kanıtlara dayanan etkinliği değerlendirmektedir: Etkili, muhtemel etkili, mümkün olduğunca etkili, mümkün olduğunca etkisiz, muhtemelen etkisiz, etkisiz ve etkinliği değerlendirmek için yeterli kanıt yok
PEYGAMBER DİKENİ için etkinlik dereceleri aşağıdaki gibidir:
Etkinliği Değerlendirmek İçin Yeterli Kanıt Yok
- İshal
- ÖksürüK
- Enfeksiyonlar
- Çıban
- Yaralar
- Emziren annelerde süt akışını arttırmak
- İdrar akışını arttırmak
Nasıl Etki Eder?
Peygamber dikeni ishale, öksürüğe ve iltihaplanmalara yardımcı olabilecek taneler içerir. Bununla birlikte, peygamber dikeni kullanımlarının ne kadar işe yaradığıyla ilgili genel olarak yeterli bilgi yoktur.
Peygamber Dikeni Kullanmak Güvenli Mi?
Peygamber dikeni çoğu insan için güvenli olabilir. Çay bardağı başına 5 gramdan fazla peygamber dikeni tüketilmesi, mide tahrişine ve kusmaya neden olabilir.
Özel Önlemler ve Uyarılar:
Hamilelik ve emzirme: Hamileyseniz peygamber dikenini ağız yoluyla direk tüketmemeniz tavsiye edilir. Hamilelik sırasında güvenli olamayacağına dair bazı kanıtlar vardır. Ayrıca emziriyorsanız da kullanmamanız tavsiye edilir. Bu ürünün güvenilirliği hakkında yeterince bilgi yoktur.
Enfeksiyon, Crohn hastalığı ve diğer iltihaplı durumlar gibi bağırsak sorunları: Bu koşullardan herhangi birine sahipseniz peygamber dikeni almayın. Bu durum mideyi ve bağırsakları tahriş edebilir.
Kanarya otu ve ilgili bitkilere karşı alerji: Peygamber dikeni, Asteraceae/Compositae familyasına duyarlı insanlarda alerjik reaksiyona neden olabilir. Bu ailenin üyeleri arasında kanarya otu, kasımpatı, kadife çiçeği ve papatya gibi birçok bitki yer alır. Alerjiniz varsa, peygamber dikeni kullanmadan önce sağlık uzmanınıza danışmanız önerilir.
Farklı İlaçlarla Etkileşime Girer Mi?
Antasitler
Mide asidini azaltmak için antasitler kullanılır. Peygamber dikeni mide asidini artırabilir. Mide asidini artıran peygamber dikeni, antasitlerin etkinliğini azaltabilir.
Antasitler arasında kalsiyum karbonat (Tums, diğerleri), dihidroksialuminyum sodyum karbonat (Rolaids, diğerleri), magaldrat (Riopan), magnezyum sülfat (Bilagog), alüminyum hidroksit (Amphojel) bulunur.
Mide Asidini Azaltan İlaçlar (H2-blokerleri)
Peygamber dikeni mide asidini artırabilir. Mide asidini artıran peygamver dikeni, H2-bloker adı verilen ve mide asidini azaltan bazı ilaçların etkinliğini azaltabilir.
Mide asidini azaltan ilaçlar arasında simetidin (Tagamet), ranitidin (Zantac), nizatidin (Axid) ve famotidin (Pepcid) bulunur.
Mide Asidini Azaltan İlaçlar (Proton Pompa İnhibitörleri)
Peygamber dikeni mide asidini artırabilir. Mide asidini artıran peygamber dikeni, proton pompası inhibitörleri olarak adlandırılan ve mide asidini azaltmak için kullanılan ilaçların etkinliğini azaltabilir.
Mide asidini azaltan ilaçlar arasında omeprazol (Prilosec), lansoprazol (Prevacid), rabeprazol (Aciphex), pantoprazol (Protonix) ve esomeprazol (Nexium) bulunur.
Bitkiler ve Takviye Gıdalarla Etkileşimi Var Mı?
Bitkiler ve takviye gıdalarla bilinen bir etkileşimi yoktur.
Yiyeceklerle Etkileşimi Var Mı?
Yiyeceklerle bilinen bir etkileşimi yoktur.
Hangi Dozda Kullanılır?
Peygamber dikeninin uygun dozu, kullanıcının yaşı, sağlığı ve diğer koşullar gibi çeşitli faktörlere bağlıdır. Şu anda peygamber dikeni için uygun bir doz aralığını belirlemek amacıyla yapılmış yeterli bilimsel bilgi yoktur. Doğal ürünlerin her zaman mutlaka güvenli olmadığını ve dozajların önemli olabileceğini unutmamak gerekir. Ürün etiketlerindeki ilgili talimatları takip ettiğinizden emin olmanız ve kullanmadan önce eczacınıza, doktorunuza ya da diğer sağlık çalışanlarına danışmanı tavsiye edilir.
Diğer İsimler
Carbenia Benedicta, Cardo Bendito, Cardo Santo, Carduus, Carduus Benedictus, Chardon Béni, Chardon Bénit, Chardon Marbré, Cnici Benedicti Herba, Cnicus, Cnicus benedictus, Holy Thistle, Safran Sauvage, Spotted Thistle, St. Benedict Thistle.
Referanslar
- Duke JA. Green Pharmacy. Emmaus, PA: Rodale Press;1997:507.
- Yang L, Lin S, Yang T, and et al. Synthesis of anti-HIV activity of dibenzylbutyrolactone lignans. Bioorg Med Chem Lett 1996;6:941-944.
- Maeda Y and Mitsuya H. Antiretroviral chemotherapy against AIDS. Med Biol Environ 1995;23:267-278.
- Recio M, Rios J, and Villar A. Antimicrobial activity of selected plants employed in the Spanish Mediterranean area. Part II. Phytother Res 1989;3:77-80.
- Perez C and Anesini C. Inhibition of Pseudomonas aeruginosa by Argentinean medicinal plants. Fitoterapia 1994;65:169-172.
- Vanhaelen M and Vanhaelen-Fastre R. Lactonic lignans from Cnicus benedictus. Phytochemistry 1975;14:2709.
- Ulbelen A and Berkan T. Triterpenic and steroidal compounds of Cnicus benedictus. Planta Medica 1977;31:375-377.
- Kataria H. Phytochemical investigation of medicinal plant Cnicus wallichii and Cnicus benedictus L. Asian J Chem 1995;7:227-228.
- Vanhaelen-Fastre R. [Polyacetylen compounds from Cnicus benedictus]. Planta Medica 1974;25:47-59.
- Pfeiffer K, Trumm S, Eich E, and et al. HIV-1 integrase as a target for anti-HIV drugs. Arch STD/HIV Res 1999;6:27-33.
