Sindirim sisteminin düzenli çalışmasında önemli rol oynayan probiyotikler hakkında doğru bildiklerimiz ne kadar doğru?

Probiyotik ve prebiyotik aynı şeydir. Probiyotikler, kalın bağırsakta yaşayan bazı vitaminlerin [tiamin (B1), riboflavin (B2), piridoksin (B6) ve naftokinin (K)] üretilmesinden sorumlu olan yararlı bakteriler iken prebiyotikler, sindirilmeyen ancak bağırsakta fermente olan ve kolondaki bakterilerin çoğalmasını ve etkinliğini olumlu yönde etkileyerek aynı zamanda konağın sağlığını da iyileştiren besin öğeleridir. Soğan, sarımsak, yer elması, muz, tam tahıl ürünleri ve kuru baklagiller prebiyotik besinlere örnektir. Probiotikler ve prebiotikler, tıbbi olarak daha etkili olmaları için bir arada kullanılmakta ve buna da sinbiyotikler adı verilmektedir.

Probiyotikler İlaçtır

Bazı insanlar doğal tedavi yöntemlerini tercih ediyor. Ancak probiyotikleri ilaç gibi görmek yanlış. Probiyotikler ilacın bir tamamlayıcısı olarak düşünülebilir. İnsanların probiyotikleri mevcut tedavi programlarına ek olarak kullanması gerekiyor.

-Tüm Probiyotikler Aynı Görevi Yapar

Probiyotik bakteri, asite (mide asidi), safraya karşı dirençli, zehirsiz ve en önemlisi oksijensiz ortamda yaşayabilen bir suş olmalı. Bu kriterler çerçevesinde bakteri türlerinin sayıları kısıtlanmıştır ve sadece bazı bakteri gruplarının suşlar bu koşulları sağlayabilmiştir. Bunlar; lactobacillus, streptococcus ve bifidobacterium türleri olmasına rağmen bazen diğer maya ve bakteri türleri (bacillus gibi) de kullanılabilir. Bu üç cins de birer laktik asit bakterisidir.  Bağırsaklarda ve birçok fermente süt ürününde doğal olarak bulunur.

-Probiyotik kullanımı tüm hastalıkları önlemede tek başına yeterlidir.

Probiyotiklerin bağışıklık sistemini güçlendirdiği, toksinlerin etkilerini inhibe ettiği, patojenlerin kolon duvarına tutunmasını önlediği, kolon kanserini önlediği ve immün düzenleyici hücreleri uyardığı yönünde bilimsel çalışmalar mevcuttur. Ancak düzenli ve dengeli beslenilmediği, vitamin ve mineral düzeylerinin yeterli olmadığı durumlarda tek başına probiyotik kullanımının etkili olabileceği söylenemez.

-Herkes Probiyotik Kullanabilir

Probiyotikler, yeni doğanlarda ve bebeklerde pediatri uzmanı önermediği sürece kullanılmamaktadır. Ayrıca kemoterapi tedavisi gören, bağışıklık sisteminde kalıtımsal bazı bozukluklar olan hastalarda ve ağır pankreatit durumunda önerilmemektedir.

 

Kaynak: Gıda&Beslenme Dergisi, 2. Sayı, Nisan, 2018